Friday, January 23, 2026

Over creativiteit 2

Vrije wil zou je kunnen zien als een menselijk vermogen dat ontwikkeld en geĆ«xploiteerd kan worden, en niet zozeer een metafysische eigenschap, daar is door de wetenschap empirisch achtergrondbewijs voor verzameld. Vrije wil is dus geen puur wijsgerige positie. 

Misschien is het waar dat een ontwikkelde vrije wil parallelliseert met een groter creatief vermogen. Vrije wil zou je kunnen zien als het doorzien van en acteren op handelingsalternatieven, al dan niet moreel geladen. 

Als we creativiteit definiƫren als het vermogen om de consequenties van een handeling te doorzien en te aanvaarden en ethiek als beoordeling van zowel de handeling als de consequenties van die handeling in een mensrijke context, dan is de cirkel rond.

Thursday, January 22, 2026

Over Ethiek 1

 In de 'Politeia' van Plato neemt de sofist Thrasymachos het volgende morele standpunt in: rechtvaardigheid is geen absolute deugdzaamheid maar het recht van de sterkste. Die bepaalt en mag bepalen wat de inhoud van rechtvaardigheid is. Socrates probeert daar tegenin te betogen dat rechtvaardigheid een bepaalde intrinsieke waarde of waarheid kent buiten macht of individuele invulling om. Is dit de wereldwijde discussie die we nu zouden moeten voeren, met Trump als Thrasymachos? In feite gaat Trump verder, die wil naast rechtvaardigheid ook bepalen wat waarheid is. Volgens Hannah Arendt en bijvoorbeeld ook Menno ter Braak zijn dat eigenschappen van totalitarisme, de meest destructieve samenlevingsvorm die de mensheid heeft uitgevonden.