Saturday, March 12, 2016

Waarom schilderen?

Misschien is het wel dat ik schilder om wraak te nemen op de wereld, omdat zij mij negeert en ook zonder mij prima zou functioneren. Schilderijen als kleine plagerijtjes en als verzoek om aandacht..

Wednesday, March 09, 2016

Over muziek

Vraagt men zich af wat muziek is, dan zijn verschillende invalshoeken mogelijk. Muziek is -per definitie- en in de zin van Walter Benjamin, niet objectief, dat wil zeggen dat er geen object is dat muziek is, zoals er wel een schilderij is dat het kunstwerk is. Al het aan het schilderij gerelateerde verwijst noodzakelijkerwijs naar dat schilderij, dat daardoor een 'aura' krijgt. (Benjamin)
Fotografie en muziek hebben gemeen dat er geen origineel object is. Maar wat is er dan wel?

  1. Er is een partituur
  2. Er is, in sommige gevallen, een originele opnamen
  3. Er is een uitvoering door de componist 
  4. Er is een uitvoering door anderen dan de componist
Waar herkennen wij dan de kwaliteit van de muziek? De partituur is slechts een aanleiding, en de uitvoeringen van de componist en eventuele originele opnamen (als een reflectie van een uitvoering, wat in feite een verwijzing is, die op een of andere wijze een eigen bestaan is gaan leiden) worden beperkt door iets dat in mijn ogen erg belangrijk is: de tactiele fysieke verhouding tussen de muzikant en zijn instrument. Het zou een bepaalde vorm van formalisme kunnen zijn, of noem het ambacht, maar het fysieke aspect van muziek lijkt mij discriminatief voor de kwaliteit. Het is immers het lichaam dat de muziek voortbrengt, en de partituur lijkt slechts een aanleiding voor die fysieke confrontatie. 

Definitie van Kunst

Misschien is kunst wel alleen maar waardevol omdat ze een historisch fenomeen is en in die zin zichzelf voortdurend en noodzakelijk in stand houdt. Het is de volgende die op de vorige reageert, en het resultaat van dat reageren is een axiomatisch object. Zodra een extrinsiek element wordt toegevoegd, van welke aard dan ook, zoals esthetica, politiek, ethiek, intersubjectiviteit, hervormt de kunst zich onmiddellijk om die link naar datgene wat buiten zichzelf ligt af te snijden. Het is niets behalve zichzelf, uitsluitend bestaande uit verwijzingen naar eerdere incarnaties van zichzelf en een luide en verontwaardigde ontkenning van al het andere, en blijkbaar is dat genoeg.

Thursday, February 25, 2016

Friday, February 05, 2016

Thursday, December 24, 2015

Kunst voor de mensen..

Wat men van de kunstenaar verlangt: "Sois belle et tais-toi", wees mooi en houd je stil. Elke vorm van morele inhoud, kritiek, politieke stellingname, elke zweem van performatieve inhoud of betrokkenheid bij discours is uit den boze, want de kunst is niets anders dan imitatio, een reflectie van het onbestaande, een goedkope weergave van basale emotie. Leuke kleurtjes, interessante prullaria, geinige liflafjes, onbetekenende niemendalletjes, vrolijke verstrooiing. De kunstenaar die zich daar niet bij neerlegt en weigert plaatjes te maken die van een afstand bekeken op kunst lijken, moet rekenen op hoon en spot, in sommige gevallen maatschappelijke neutralisatie. Zo is de wereld van de mensen.

Thursday, December 03, 2015

Waarom ik principieel tegen referenda ben...


  1. Een referendum komt niet om simplificatie heen
    Het is nauwelijks mogelijk om een politieke besluitvorming te reduceren tot een simpele ja/nee zonder de noodzakelijke nuance te verliezen. Om een politiek besluit goed en doorwrocht te kunnen nemen zou de stemgerechtigde toegang moeten hebben tot alle beschikbare objectieve informatie met betrekking tot het onderwerp, en die ook moeten doornemen.
    Een voorbeeld van het mislukken van een dergelijk principe is het referendum over de sloop en herbouw van de Anton Philipszaal te Den Haag.. aangezien de kiezer niet wist dat het gebouw, geopend in 1987, bedoeld was om niet meer dan 15 jaar te bestaan en dat in die tijd gespaard was voor een nieuwe zaal dacht men dat de fondsen uit andere lopende zaken zouden worden onttrokken.
    Ander voorbeeld: de Europese grondwet is veel te ingewikkeld om onderwerp van een referendum te worden. De inhoud van die grondwet is nauwelijks te overzien voor niet ingewijde burgers.
    Niet zelden wordt de tekst van een referendum geformuleerd door een partij die belang heeft bij een bepaalde uitkomst, daardoor ontstaat al bij voorbaat kleuring.
    Een voorbeeld daarvan is het Griekse referendum op het verdrag tussen Griekenland en Europa.

  2. Een referendum is anti-democratisch
  3. In principe is een democratie een dictatuur van de meerderheid. Telkens als meerderheden worden gevormd kan de minderheid een wil worden opgelegd. Aangezien dat een enorme zwakte is van democratie als staatsvorm dient die achilleshiel te worden geneutraliseerd door een grondwet die de minderheid beschermt tegen de dictatoriale meerderheid. Het is niet alleen de grondwet die de minderheid beschermt, ook het verschijnsel dat in een representatieve democratie partijen moeten samenwerken om tot beleid te komen door coalities te vormen, kan worden beschouwd als een methode om de democratische dictatuur te neutraliseren. Een referendum is niets anders dan een bypass van die grondwet en die coalitiecultuur, omdat zij een dictaat van de meerderheid is. De democratie toont zich bij het referendum in haar meest grimmige vormen, en moet worden beschouwd als dictatoriaal.

  4. Een referendum is afhankelijk van media en kwetsbaar voor populismen
    Een inhoudelijk referendum kent, in tegenstelling tot stemgedrag op politieke partijen, een subjectieve component die geneutraliseerd en geobjectiveerd zou moeten worden door de media. Dat wil zeggen dat alleen een volkomen objectieve nieuws- en informatievoorziening  als basis voor opiniering kan dienen indien die opiniering leidt tot onvermijdelijke besluitvorming. Is er enige twijfel aan die objectiviteit, dan is het referendum gekleurd en onbruikbaar.
    Nog ernstiger is de situatie waarbij een populist stemmen vergaart door op oneigenlijke gronden, dus door de situatie bewust anders of gekleurd voor te stellen of door het issue oneigenlijk te koppelen aan andere issues, of door een issue te koppelen aan een negatief beeld van een bepaalde groep in de samenleving. Een populist kan de zaak ook veel eenvoudiger voorstellen dan hij is, hij kan een absurde eenvoudige oplossing presenteren en zijn politieke tegenstanders persoonlijk nalatigheid verwijten omdat zij de situatie in haar complexiteit benaderen. Dit is een ernstige verstoring van objectieve nieuwsgaring die noodzakelijk is voor een referendum.

  5. Mensen kunnen een issue afstraffen op basis van andere issues
    Ook onder invloed van populisten kunnen mensen een referendum vanuit een bepaalde vooringenomenheid benaderen doordat ze de inhoud ervan koppelen aan diegene die het referendum uitschrijft.
    Aangetoond is, dat de resultaten van het referendum waarin de Europese grondwet werd voorgesteld, zijn beïnvloed door het feit dat de kiezer Balkenende en de toenmalige regering wilde afstraffen voor bepaalde aspecten van beleid dat niets met het referendum van doen had.

  6. Mensen zijn niet geschikt om over ingewikkelde politieke beslissingen te oordelen
    Om een doorwrocht standpunt in te kunnen nemen met betrekking tot een bepaalde politieke besluitvorming, is dossierkennis noodzakelijk. De meeste besluitvorming geschiedt op basis van boekenkasten aan relevante dossiers. Daarnaast zijn de dossiers polemisch, dat wil zeggen, in resultaat tegengesteld, omdat de belangen van stakeholders uiteen kunnen lopen. Dat compliceert de zaak nog verder. In een representatieve democratie wordt dit probleem ondervangen doordat de kiesgerechtigde zijn stem in het  politiek discours weggeeft aan een expert. Die expert zou de dossierkennis moeten opdoen om een goede afgewogen en te verdedigen beslissing te kunnen nemen. Dat leidt tot twee problemen ten aanzien van het referendum: ten eerste ontbreekt het de referendumkiezer aan dossierkennis, terwijl een zeer specifiek politiek beslismoment wordt voorgelegd, (zoals Winston Churchill al zei: "het beste argument tegen de democratie is een gesprekje van vijf minuten met een gemiddelde kiezer") ten tweede ondergraaft het referendum het principe waarbij de kiezer heeft gestemd op een representant. Kennelijk is het weggeven van zijn stem niet zodanig dat hij geen eigen stem meer heeft, waardoor de politieke vertegenwoordiger geen krachtig en ondubbelzinnig mandaat meer heeft, en een zwakheid in de democratie ontstaat.

    Mensen kunnen zich niet aan een langetermijnvisie conformeren
    Soms is het noodzakelijk om politieke beslissingen te nemen die op korte termijn wellicht nadelig zijn, zoals bezuinigingen of belastingmaatregelen die bepaalde bevolkingsgroepen of bedrijven voordelen verschaffen ten opzichte van andere groepen, of ontwikkelingshulp, met als doel voordeel op langere termijn. Dat vereist een bepaalde termijnvisie, die zich zeker niet zal reflecteren in een referendum. Niemand zal voor belastingverhogingen stemmen bij een referendum, omdat die langetermijnvisie ontbreekt. Democratie wordt pas echt krachtig wanneer een politicus besluiten durft te nemen  die van een langetermijnvisie getuigen, ondanks dat hij/zij daarvoor op korte termijn kan worden afgestraft door zijn electoraat. Dit principe wordt onmogelijk wanneer die politicus gecorrigeerd wordt door een referendum.

    Mensen kunnen geen onderscheid maken tussen het generieke en het specifieke
    Politieke uitspraken zijn per definitie generiek, dat wil zeggen dat ze generaliserend zijn in hun invloed op de samenleving. Het electoraat ziet die beslissingen als specifiek, (Oma maakte iets mee waardoor ik deze beslissing bestrijd; we drijven geen handel met dit land want ik ken een inwoner die corrupt is) en de populist gebruikt doorgaans specifieke argumenten tegen een generieke beslissing. Dat is een drogreden, net als zeggen dat een vrouw die haar teennagel rood verft een rode vrouw wordt. Een eigenschap van politici is dat ze het generieke en het specifieke niet verwarren, dat is een eigenschap die het electoraat mist, daarom kan het minder effectief een oordeel vellen over een politieke beslissing.  

Thursday, November 19, 2015

Gedachten over Media 1

Rond 1860 schreef Charles Baudelaire, wellicht de grootste cultuurcriticus van de negentiende eeuw, een essay waarin hij de dan nog jonge fotografie beschuldigde van de ontheiliging van de visuele representatie. Als je een schilderij schildert dan moet je nadenken over elke millimeter, want je moet elke millimeter volschilderen. Als je fotografeert hoef je nergens over na te denken, je drukt gewoon op een knopje en je hebt een plaatje. Een goed schilderij maken duurt lang en vereist ervaring, concentratie, een specifieke levenshouding en intellectueel uithoudingsvermogen. De hoeveelheid denkkracht of cognitieve intensiteit in een schilderij is dus het duizendvoudige van dat in een foto, en omdat er een heleboel foto's worden gemaakt, raakt de hoge cognitieve intensiteit van een schilderij bedolven onder een grote stapel slechte foto's. De waarde van het hoog-cognitieve plaatje wordt sterk gerelativeerd door lag-cognitieve plaatjes.


Dat standpunt is gemakkelijk te transfereren naar de huidige nieuwe media. Omdat iedereen nu zijn ongefundeerde mening van lage cognitieve intensiteit op het web kan plaatsen worden de zorgvuldig gecomponeerde wetenschappelijke artikelen, vaak als apotheose van onderzoek of met zeer veel kennis en aandacht opgezette a-priori denkconstructen, en doorwrochte opiniestukken vanuit ervaren en kennisrijke posities, bedolven onder een stapel gekrakeel met beperkte denkkracht. Een wetenschappelijk artikel of een goed opinierend artikel schrijven duurt lang, vereist wetenschapsfilosofische kennis en onderwerpkennis, reflectie van 'peers' uit het kennisveld, intellectueel uithoudingsvermogen en een specifieke levenshouding. De waarde van hoog-cognitieve schrijfsels wordt gedevalueerd door laag-cognitieve schrijfsels.

Wednesday, November 04, 2015

Dichotomieen in de Kunst

De vraag is of een kunstenaar met zijn werk het opwekken van esthetische ervaring wil nastreven, met gebruikmaking van de principes van immersie, of de wereld wil verbeteren, waarbij de kunstvoorwerpen sleutels of gereedschappen zijn om dat doel te bereiken... Is de kunstenaar een estheet of een activist, en zijn die twee posities te combineren? Wat voor kunstvorm zou ontstaan als die twee uitgangspunten worden gesynthetiseerd?

Thursday, September 24, 2015

Gedachte

Iemand steeds beter leren kennen betekent doorgaans dat je ontdekt dat die iemand steeds minder normaal wordt.

Saturday, May 16, 2015

Man en Vrouw

Was het vroeger niet, zo, dat de vrouw in een hoek van de kamer mooi moet zijn, haar man verleiden met steelse blikken en mooie metaforen. Dat hij de gehele dag werkt, op het land, haar 's avonds voedsel brengt en kleding en aandacht, en vervolgens in haar mag, waarna ze een zoon baart die ze nog dienstbaarder naar zijn toekomstige vrouw opvoedt? En als hij haar na thuiskomst niet opmerkt, flaneert ze rond alsof ze de Gouden Koets op koningsdag is, net zolang tot zijn blik op haar valt en hij al het andere spontaan vergeet. In stilte bewondert zij zijn bruine gespierde lichaam en hij haar blanke zachte huid.

Nu zijn de rollen omgedraaid, zit de man thuis, kamt zijn haren, traint zijn spieren, terwijl de vrouw buiten de kost verdient en met voedsel en kleding en laptops naar huis komt, dan mag zij hem in haar stoppen net zolang tot ze kinderen baart die grotendeels door hem feministisch en modern worden opgevoed, goed voorbereid op een bewuste keuze wie welke rol zal bekleden. Hij bewondert zijn moderne levensstijl en zij haar grote verantwoordelijkheid.

Maar stiekem verlangt zij terug naar die tijd, dat ze thuis zat, op de bank, niet zoveel nutteloze verantwoordelijkheid droeg, behalve sherry drinken met de buurvrouw en roddelen over iedereen maar vooral over het feit dat het steeds moeilijker wordt om een orgasme te bereiken, vroeger ging dat prima maar nu is het op een houtje bijten. Tegen de tijd dat ze hem van werk verwachtte legde ze zich quasi nonchalant op de bank, haar blonde lokken over de leuning gedrapeerd, maar hij had niet veel oog voor haar want zijn werk was stressvol en ging, op de keper beschouwd, eigenlijk helemaal nergens over. Maar elke ochtend was er een Amerikaanse soap op TV, die eindeloos verder ging en haar gehele leven begeleidde. De acteurs uit de Soap werden niet ouder, maar zij wel.

Tuesday, April 28, 2015

Overdenking

Beeldende kunst is net religie: ondanks overweldigende, overtuigende en wetenschappelijk verantwoorde tegenwerpingen zijn er nog steeds mensen die er in geloven.

Wednesday, April 22, 2015

Weer aan het schilderen

Na een pauze van bijna anderhalf jaar ben ik wederom aan het werk. Er is wat veranderd, ik zie nu meer Tintoretto dan Caravaggio, meer Sigmar Polke dan Gerhard Richter en meer Neo Rauch dan Salvador Dali.. (veel meer)

Monday, April 06, 2015

Talenten

Trots zijn op je talenten is potsierlijk, je hebt ze immers ook maar gewoon gehad. Er is pas reden om trots te zijn als je je talenten ontwikkelt en gebruikt.

Saturday, March 21, 2015

Manifest

Since I have decided to be an inferior artist I can make the best art humanly possible.

Wednesday, January 21, 2015

Aankondiging

Zijn naam was Isidore Ducasse maar men noemde hem de Comte de Lautréamont, en zijn Chants de Maldoror is het grootste literaire meesterwerk dat de mensheid ooit heeft voortgebracht. Intussen bereidt Giacomo di Lindini zich voor op het concipieren van nog een groter meesterwerk. Aangezien de Comte slechts spreekt van zijn moeder, de Hemel en de Oceaan, zal Giacomo spreken van zijn ongeboren zoon, de onvruchtbare aarde en de Hel.

Thursday, January 15, 2015

Some thoughts on religion in society...

In the Netherlands it is allowed to go around and ring random doors to spread religion, like Jehovah's witnesses tend to do, or other evangelic church communities, like Christian, Muslim, Mormon or any religious worldview, but it is prohibited by constitutional law to spread atheism that way.  


If people have the right to be wrong, how will we ever develop into a society based on correct assumptions?

If a religion is peaceful, should the extremists of that religion not be extremely peaceful? 

Fools know for certain that they are right, the wise, on the other hand, are always full of doubt.

Tuesday, November 11, 2014

Wednesday, October 08, 2014

At the workplace..

Might be a little self-indulgent, woking in front of your own painting...

Filosofie

Men zou kunnen stellen dat de moderne filosofie dient om datgene wat men denkt, vanuit welke discipline of ideologie dan ook, te voorzien van een zekere denk-kwaliteit, een logische verificatie zo men wenst, en waar nodig redeneringen van slechte kwaliteit als zodanig te ontmaskeren.

Sunday, September 28, 2014

Kunst en Ambacht

In een discussie over de rol van techniek en ambacht in de kunsten zei ik het volgende:

Wie een muzikaal talent heeft, kan dat talent pas exploiteren na tien jaar vioolstudie, dat wil zeggen dat de tactiele verhouding tot een muziekinstrument een noodzakelijke voorwaarde is voor het tot bloei laten komen van een talent. In feite geldt dat ook voor schilderkunst, je moet het ambacht van schilderen kennen, wat studie vereist, voor je fundamentele keuzes als schilder zou kunnen maken. Picasso was een prima technische schilder, hij maakte de bewuste keuze om die techniek niet te gebruiken, en kon die keuze alleen maken omdat hij wel kon schilderen. Misschien is de schijnbare afwezigheid van ambacht in moderne kunst een poging dit dilemma op te lossen, want stel je voor dat een creatief talent onmiddellijk tot bloei gebracht kan worden zonder dat men een decennium tactiele studie hoeft te doorstaan?
Techniekloze kunst als een zuiverder manifestatie van talent heeft daarnaast het voordeel dat de kunst wordt verschoond door een vertroebelende eigenschap, zijnde techniek als kwaliteitscriterium.

Nog even nadenken of ik het wel met deze stellingen eens ben.

Saturday, September 27, 2014

Idee

Waarheid is verborgen achter de uiterlijke verschijning van de objectieve werkelijkheid. Het is de taak van de kunstenaar om die waarheid te tonen door de uiterlijke verschijning van de objectieve werkelijkheid in representaties te vervormen.

Monday, September 15, 2014

Ton van den Boomgaard

Foto uit 1993 of zo, toen hij poseerde voor een schilderij van een grote maaltijd, waar hij de rol van Helleense wijsgeer zou spelen. Het schilderij is nooit voltooid.

Wednesday, June 25, 2014

Als de meester het zegt...

Filmstill uit de documentaire van Corinna Belz over Gerhard Richter

Wednesday, June 18, 2014

Mexico

Deze foto maakte ik in Mexico. Ergens in het noorden van Mexico is een indianendorpje gelegen, met een begraafplaats aan de rand. De grond is er zuur, net als veengrond, waardoor de lichamen niet verdwijnen door verrotting, maar mummificeren. Na zo'n vijftig tot honderd jaar halen de bewoners van het dorp de lijken weer uit de grond en stellen ze in het dorp tentoon, soms met rare grimassen en vreemde houdingen. Ze doen dat voor de gein. Er is geen religieuze betekenis.

Thursday, June 12, 2014

Onafhankelijke problemen

Sedert enige jaren ben ik betrokken bij kunstenaarsgezelschap The Artery, ressorterend in het lommerrijke maar lelijke Tilburg. Wij hebben ons verschanst in een oude bakkerij, die hebben we omgetoverd tot een inspirerende ruimte met enkele ateliers, en een klein zaaltje waar exposities worden gehouden, kleine bands kunnen spelen, films worden vertoond en voorstellingen of lezingen worden gedaan.
Wij zijn financieel onafhankelijk van welke overheidsorganisatie dan ook, ontvangen geen subsidies en hoeven ons niet te verantwoorden. Inkomsten bekomen wij door een kleine bijdrage te vragen voor een biertje of een colaatje tijdens een van de evenementen. We hebben niet veel geld nodig, en als we te kort komen passen we zelf bij. Wij zijn dus een onafhankelijke groep.

En dat blijkt een probleem te zijn.

Want er bestaan nogal wat initiatieven op kunstgebied in Tilburg, die worden gesubsidieerd door de gemeente of een andere overheidsinstantie. Dat betekent dat zij elke subsidieperiode een uitgebreide verantwoording moeten schrijven naar een ambtenaar of een commissie waarin vermeld staat wat de sociale doelen zijn, hoe die behaald gaan worden en hoe het geld precies wordt besteed. Veel gesubsidieerde instituten zij de afgelopen tijd in zwaar weer terecht gekomen vanwege bezuinigingen en de algehele impopulariteit van de kunstensector wegens vermeende zakkenvullerij en vermoedens van elitair buitenvolks kunstgeneuzel bij het gemiddelde stemvee. The Artery heeft daar geen last van, want wij zijn onafhankelijk.

Maar als je als kunstenaarsgroep onafhankelijk van overheden bent, dan hebben die overheden geen belang bij het tot ontwikkeling komen. Je staat nergens vermeld, wordt nergens genoemd, nooit bij initiatieven betrokken. Gemeenteambtenaren weten niet dat wij bestaan.

Ambtenaren zijn gewend dat kunstenaars om geld komen bedelen. Melden wij ons als The Artery dus bij de gemeente om betrokken te raken bij evenementen en gebeurtenissen in de stad, nadrukkelijk niet om om geld te bedelen, dan kan men nogal krampachtig reageren.

Sunday, May 25, 2014

Ik ben een racist..

Ik moet toegeven nogal een racist te zijn.

Zo haat ik duiven. Ze zijn lui, zitten een beetje op een lamme tak in de tuin, kijken wat dom om zich heen alsof ze zojuist zijn geboren, en vreten het voedsel van de echte vogels op.

Mezen, mussen, merels. Daar houd ik van. Hardwerkende vogels, die ook nog eens mooi kunnen zingen, en die hier als sinds de Kaninnefaten wonen. Maar die duiven.. schijthekel heb ik aan ze.

Links naast ons zit een duivenmelker. Die wijkverraaier. Die stopt die beesten in een hok waar ze de gehele dag gratis pot kunnen verteren. Ze protesteren wel, zeggen dat ze niets te doen hebben. Maar ze krijgen wel gratis voedsel en onderdak en ze vermenigvuldigen zich als gekken. Een voorkeursbehandeling. Geef dat voedsel dan aan de mussen, merels en mezen. Die hebben het verdiend.

En wat doet de wijkagent? Niks!

Nee, dan die herrie, de overlast, de stank. Elke avond laat die melker zijn duiven een half uurtje los, en dan vliegen ze als gekken over de wijk. Als je dan met je Schultenbrau in de tuin zit krijg je geheid een lading schijt over je heen. Ze doen het er gewoon om.
En ze zijn constant met seks bezig, die mannetjesduiven lopen de hele dag maar een beetje opzichtig achter de vrouwtjes aan. Niks beters te doen. Geen enkel respect hebben ze voor de vrouw. Dat soort respectloosheid is niet gewenst in onze wijk. Voor je het weet eisen ze dat de merels het ook zo gaan doen.
Nee, dan de mees. Die respecteert zijn vrouw, werkt zich uit de naad om voor haar en het kroost te zorgen, vliegt zich het schompes heen en weer door de tuin met vliegjes en wormpjes.

Laatst zag ik een dode mees in de tuin liggen. Hebben vast die ellendige duiven gedaan.

Kijk, een bescheiden houtduifje af en toe kan ik best hebben. Maar een hele lading van die dikke duiven: vol is vol. Er is niet genoeg ruimte in de wijk. Die beesten vreten de hele boel leeg.

Ik zeg: weg met de duiven! De wijk is van de mezen, mussen en merels! Die hebben de eerste rechten. Stuur die duiven maar weer terug naar Afrika. Daar hebben ze ebola. Kijken hoe die mormels daar mee omgaan.

Tuesday, May 20, 2014

Statement

Vrijheid van meningsuiting betekent dat de overheid je niet vervolgt om datgene wat je zegt. Het betekent niet dat je alles zomaar tegen iedereen kunt zeggen. Die vrijheid wordt beperkt door respect en fatsoen.

Maar respect en fatsoen kunnen niet in regels of wetten worden verankerd.

Als je een scheidslijn bepaalt tussen respectvol zijn en niet-respectvol zijn dan maak je er een regel of wet van, en kun je er ter verdediging juridische consequenties aan verbinden. Maar dat valt buiten de aard van begrippen als respect en fatsoen. Het algemeen overkoepelende begrip zou zijn 'rechtvaardigheid'. Het zou onzin zijn te stellen dat iemand gevangenisstraf krijgt omdat hij onrechtvaardig is. Het is veeleer een condition humaine, een menselijke eigenschap, een wil om de ander te respecteren, te luisteren naar zijn argumenten, of met fatsoen te behandelen. Meer een humanistisch dan een juridisch principe.

Thursday, May 15, 2014

Drogreden van het verdacht maken van motieven

Men zegt wel eens dat religie, kolonialisme, ongelijke verdeling van macht, tirannie, machtswellust, ambitie en jaloezie oorzaken zijn van de meeste ellende in de wereld.

Maar volgens mij wordt het leeuwendeel van de narigheid veroorzaakt doordat mensen de motieven achter de handelingen van andere mensen gaan invullen zonder dat die andere mensen er bij zijn.

Wednesday, May 14, 2014

Moraliteit

- De stelling dat moraliteit universeel is, als in een vaststaande orde die beschouwd kan worden als een menselijke eigenschap, impliceert dat de mens zelf een uiting van die moraliteit is. 
- De stelling dat moraliteit ideologisch is, veranderbaar, cultureel bepaald, (ik zou zeker niet willen zeggen arbitrair) impliceert dat niet de mens zelf maar zijn handelingen uitingen van moraliteit zijn, de mens zelf is in dat geval noch goed noch slecht. 

De laatste, mijn voorkeur, geeft ruimte voor ethiek, de wijsgerige reflectie op moraal. De eerste niet, want waarom zou je bespiegelen op een vaststaande orde, een gegeven, een eigenschap? 

De conclusie zou dan luiden dat ethiek als reflectie op moraal niet relevant zou zijn in een wereld waarin de mens deugdelijk of ondeugdelijk is. Het volgen van genetisch voorgeschreven morele eigenschappen zou dan immers voldoende zijn.

Thursday, May 08, 2014

Fragmenten van discussies met religieuzen..

Jacob: God bestaat niet.
Poster: dat is het zelfde als zeggen dat Jacob niet bestaat. En jij bestaat toch wel?

J: God bestaat niet.
P: Dus jij beweert dat al die mensen die geloven het bij het verkeerde eind hebben, volledig de kluts kwijt zijn en psychologisch hysterisch zijn? Zou je ze het liefst naar een onbewoond eiland willen sturen zodat jij je mening kunt opdringen? Je bent een dictator. Ga weg.

J: God bestaat niet.
P: God bestaat wel maar jij kunt dat nooit weten want jij bent een mens en mensen kunnen dat niet begrijpen. Het is namelijk metafysica. Dat begrijp jij niet.

J: god bestaat niet. Maar hoe kun je nou weten dat de bijbel echt is geschreven of geinspireerd door God?
P: je verbaast me, eerst zeg je dat volgens jou God niet bestaat en daarna zeg je dat hij wel bestaat maar dat je twijfelt aan de echtheid van de schriften. Dt je daarover nadenkt bewijst dat God je heeft geraakt, ondanks je halsstarrige houding zoeven...

P: de woorden van de kerk zijn geen goed criterium om wel of niet in God te geloven.
J: Wat is dan wel een goed criterium?
P: Waarom spreek je toch steeds van criteria? Criteria zijn alleen goed om aardse en menselijke wetenschap te bedrijven.

J: God bestaat niet
P: de zinsnede 'God bestaat niet' betekent dat hij geen ruimte inneemt zoals wij de ruimte kennen, maar elders is en groter is. Ik ben het met je eens.

J: There is no God.
P: define 'is'.
J: is that not self-explanatory?
P: you are speaking nonsense. You refuse to answer my question.

Tuesday, April 29, 2014

Over sterfelijkheid

Het grootste nadeel aan sterfelijkheid is, dat je nooit zult weten hoe het met de mensheid afloopt. Zullen we Mars koloniseren, ooit warp-speed uitvinden, andere sterrenstelsels bereiken, leven in onze melkweg ontdekken, wereldvrede bereiken, het energieprobleem oplossen? Of is de mensheid over driehonderd jaar uitgestorven en maken de dinosaurussen een come-back? We zullen het niet weten.

Mocht het mogelijk zijn dan stel ik een reunie voor, als alles is afgelopen, waarbij allen nog eenmaal de aarde bezoeken om ervaringen uit te wisselen uit het tijdperk waarin ze hebben geleefd, en een wijntje te drinken op de afloop... Als een soort begrafenisceremonie van de mensheid.

Saturday, April 12, 2014

Very short summary of Ludwig Feuerbach's main work

Here is my own summary of one of the most well known works by Ludwig Feuerbach (1804-1872) called "Das Wesen des Christentums", which translates to "The essence of Christianity" first published in 1886:

"A God, worshipped in a religion, is in fact the independent being of man. Mankind describes that what is part of his own being to a God, losing his being to an image of fantasy, thus extracting and materializing some of his particularities. In a way, he worships himself but does not realize it, he regards his own being as another outside himself. He even allows it to rule him, to force upon him ethical boundaries, sometimes allows his God-image to enslave him. Reason for this self-estrangement is that man is repulsed by himself, he is frustrated by his own lack of possibilities to understand himself, his behaviour or the world. As a religious believer, man can free himself from these limitations. Frustration in that sense, however, is a mistake. Feuerbach states that every man is essentialy perfect, not as an individual but as part of a collective species. (hence the interest Marx and Hegel showed for Feuerbachs theories) Every individual should learn to understand his part of perfection in humanity, representing the species. Man shows adulthood when he overcomes religion and takes full responsibility for his perfect role in a community. This can be achieved by love and friendship and their emancipation and separation from any religious God image."

Monday, February 24, 2014

Bijstere Sporen 2

Filosofie is belangrijk en onmisbaar omdat zij objectiviteit nastreeft in het beschouwen van alles dat in de werkelijkheid is, als enige discipline. Zonder dat is de mens in de verwarrende leegte van haar eigen subjectiviteit teruggeworpen.



Wellicht dat het begrip objectiviteit multi-interpretabel is, en er dientengevolge verwarring ontstaat. Dat het het doel is van de filosoof om de werkelijkheid zo objectief mogelijk te benaderen betekent niet dat die werkelijkheid objectief te benaderen is. De filosoof is zich bewust van het feit dat hij beschouwt als subject, daar zal logischerwijs geen ontsnappen aan zijn. Vraag echter aan een wiskundige of zijn taal, de wiskunde, universeel is, en hij zal antwoorden met 'ja', en indien zij dat niet is, (Godel) is dat een resultaat van haar onvolledigheid, en niet van haar intrinsieke subjectiviteit. Het is de gedachte van de filosoof, ook die van Nietzsche of Kierkegaard, die deze subjectiviteit ontsluiert en benoemt, en integreert in ons denken. Alhoewel zeer breed geformuleerd, is dat wat de filosofie haar bestaansrecht verleent.

Thursday, February 13, 2014

Portret

Portret van Hendronicus Fischerius, apologeet en mysticus (1577-1649) geschilderd in 1995, als ik mij goed kan herinneren.